Taalgds      


Schrijven van een argumentatie, een comment/lezersbrief, een opiniestuk/column


'Argumenteren' = een uitspraak verdedigen met bewijzen (argumenten)
'Stelling' = de uitspraak die je wil verdedigen
'Standpunt' = hoe jij tegenover een stelling staat (positief of negatief)

    'Deugdelijke'(vaak goede)argumentatievormen
    “Volgens een onderzoek aan de Indiana University en de Columbia University in 2012 stimuleert schrijven het brein veel meer dan typen. Wat je schrijft, onthoud je dus beter dan wat je typt.” Argumentatie op basis van cijfers en onderzoeksresultaten
    “Het gaat waarschijnlijk regenen.” “Waarom? Die wolken daar zijn regenwolken en ze drijven hiernaartoe”. Argumentatie op basis van feiten, waarneming, observatie
    “Ik mag tijdens de examens een flesje water drinken. Dat staat zo in het schoolreglement.” Argumentatie op basis van wetten, reglementen, contracten
    “Er is een grote kans dat je niet slaagt op het einde van het schooljaar. Je studeert te weinig, je let nauwelijks op in de klas en je hebt ook het advies van de klassenraad vorig jaar niet gevolgd.” Argumentatie op basis van oorzaak en gevolg
    "Waarom mag ik deze toets niet inhalen, mijnheer? Andere leerlingen hebben die toets wel mogen inhalen." Argumentatie op basis van vergelijking (analogie)
    “Die poster moet van de muur. De directie heeft dit gezegd.” Argumentatie op basis van gezag
    “Je slaapt niet in de klas. Dat is gewoon onbeleefd.” Argumentatie op basis van normen en waarden
    “Je mist best niet te veel lessen. Je kan alles natuurlijk thuis instuderen, maar op school hoor je het nog eens en kan je extra uitleg vragen aan medeleerlingen of de leerkracht.” Argumentatie op basis van voordelen en nadelen (pragmatische argumentatie)
    'Ondeugdelijke' argumentatievormen ('drogredenen')
    “Leerkrachten kunnen niet meer correct schrijven. Dat is allemaal de schuld van hun lerarenopleiding.” Argumentatie op basis van foutieve oorzaak-gevolgrelatie
    “Waarom worden leerlingen niet betaald om naar school te gaan? Jullie worden als leerkrachten toch ook betaald?” Argumentatie op basis van foutieve vergelijking (foute analogie)
    “Boom is een criminele gemeente. Ik ken iemand die op de Heldenplaats is overvallen.” Argumentatie op basis van veralgemening ('generalisatie')
    “Waarom is dat boek slecht?” “Gewoon, dat is mijn mening.” Argumentatie op basis van persoonlijke mening (waardering)
    “Ik vind dit boek slecht, omdat het op niks trekt.” Argumentatie op basis van een cirkelredenering
    “Waarom zou ik mijn neuspiercing uitdoen, mevrouw? U ziet er zelf uit als een slet!” Argumentatie op basis van een persoonlijke aanval ('op de man spelen')
    “Dat is een dom antwoord dat je daar geeft.” “Ach zo, u vindt mij dus dom?” Argumentatie op basis van het verdraaien van de stelling
    “Mijnheer, geef mij toch geen 0 voor die taak! Besef hoe boos mijn ouders zullen zijn!” Argumentatie op basis van gevoelens ('pathos')
    “Je antwoord is gewoon fout. Waarom? Wie is hier de leerkracht, jij of ik?” Argumentatie op basis van eigen kwaliteiten/machtsmisbruik ('ethos')
    “Mevrouw, het klopt echt niet wat u vertelt. Bijna de hele klas zegt dat.” Argumentatie op basis van de meerderheid
    “Ik heb die leerling in de klas nog nooit een racistische opmerking horen maken. Hij is dus geen racist.” Argumentatie op basis van onwetendheid
    “Hij gaf geen antwoord op de vraag of we die leerstof mochten laten wegvallen. We mogen die leerstof dus laten wegvallen.” 'Zwijgen is toestemmen'
    “Iedereen weet toch dat er aliens op aarde zijn geland. Heb jij een bewijs dat dat dan niet zo is?” Ontduiken van de bewijslast
    “Homoseksualiteit is gewoon fout. God heeft dit gezegd.” 'Bewijs uit het ongerijmde'

    Wolfobie

    In de krant De Standaard van 21 december laatstleden verscheen er een artikel over de ‘Vlaamse’ wolf August. Hij zou zijn gedood door een overijverige jager of boswachter.
    Als wolf raakte dit bericht (over het overlijden van een soortgenoot) mij heel diep. Het wordt tijd dat de wolf terug het respect krijgt dat hij verdient.
    Eerst en vooral: wij zijn niet gevaarlijk! Dit waanidee komt door de vele onnozele sprookjes…
    Vervolgens moet je ook niet vergeten dat ook vossen, dassen of marters schuldig zijn aan…
    Ten slotte: als de mens constant ons jachtterrein gaat innemen met hun vreselijke bouwwerken, dan is het niet verwonderlijk dat…
    Hopelijk komt er snel een einde aan deze heksenjacht. Of moeten we dit nu een ‘wolvenjacht’ noemen?

    Grote Boze W., Wolvertem
    Een comment is een heel kort commentaar op een nieuwsartikel, of een gebeurtenis in de media. De meeste (nieuws)sites bieden de mogelijkheid om een comment te plaatsen (als reactie op de inhoud van de site). Een 'forum' is een site die voornamelijk comments verzamelt. Een bekend forum is reddit.com.
    Een lezersbrief is iets langer dan een comment, en is vaak beter gestructureerd. Lezersbrieven verschijnen soms nog op papier, comments niet.
    Voorbeeld Uitleg
    Wolfobie Opvallende titel. Hier gaat het om een niet-bestaand woord (een samentrekking van 'wolf' en 'fobie'). De titel is nooit een zin, maar een korte en krachtige uitspraak ('Nooit meer oorlog?', 'Besties forever', 'Knullige oplossingen'...)
    In de krant ... van...
    Laatst las ik in ...
    Vorige week werd ik geconfronteerd met...
    Inleiding (context): In je eerste alinea verwijs je naar het artikel of de gebeurtenis waarop je reageert.
    Als wolf raakte... Het wordt tijd dat...
    Ik vind het absoluut niet kunnen dat...
    Onbegrijpelijk vind ik dit: ...
    Het is een regelrechte schande dat...
    Inleiding (stelling): In je tweede alinea verwoord je je gevoelens en je stelling. Wat vind je goed/slecht?
    Eerst en vooral: wij zijn...
    Ten eerste: ....
    Laat ik beginnen met het feit...
    Primo: ...
    Midden: argument, in een aparte alinea. Gebruik een duidelijk signaalwoord.
    Vervolgens moet je...
    Ten tweede is het ook zo...
    Daar komt nog bij dat...
    Laten we ook niet vergeten dat...
    Midden: argument, in een aparte alinea. Gebruik een duidelijk signaalwoord.
    Ten slotte: als de mens...
    Als laatste wil ik hier nog aan toevoegen...
    Last but not least: ...
    Slot (laatste argument) in een aparte alinea. Gebruik een duidelijk signaalwoord.
    Hopelijk komt... Of...?
    Hoe lang moeten we nog...?
    Mijn verwachtingen zijn hooggespannen...
    Slot (hoop, laatste verzuchting) in een aparte alinea.
    Grote Boze W., Wolvertem. Jos Vermeulen, Schoten. Een lezersbrief eindigt met je naam en je woonplaats. Indien je anoniem wil blijven, staat er soms 'Naam en adres bekend bij de redactie'.
    In kranten en tijdschriften vind je verschillende soorten opiniestukken. Een inleidend opiniestuk van de hoofdredacteur noemt men in Vlaanderen vaak een 'editoriaal'. Naast de (kortere) lezersbrieven worden soms langere opiniestukken van lezers opgenomen. Als een langer opiniestuk een vaste plaats krijgt in de (online) krant of het (online) tijdschrift, noemt men het vaak een 'column'. Een column wordt niet door de lezers geschreven, maar door een medewerker van een krant of tijdschrift. De column is vaak iets meer 'literair' dan een doorsnee opiniestuk. Soms staat de column in een vaste rubriek (bijvoorbeeld het deel 'wetenschap'). Opiniestukken en columns hebben vaak geen vastomlijnde structuur. Een column is vaak brutaler en sarcastischer dan een doorsnee opiniestuk ('ongemeen interessante', 'werkje', 'dom gepeupel').
    Voorbeeld Uitleg
    [foto] Bij een column staat vaak een foto van de schrijver. Bij sommige opiniestukken gebeurt dit ook.
    Elke donderdag... Aanduiding wanneer de column verschijnt en binnen welke rubriek.
    Weg met het spellingfascisme! Opvallende kop (niet zomaar 'opiniestuk' of 'column'). De kop bevat de essentie van je mening.
    De dieren uit het Honderd Bunderbos... Inleiding: pakkende opening. Je begint niet direct met je stelling. Hier begint Teigetje met iets anekdotisch.
    Beste dieren... Want net daar wringt het schoentje. Einde van de inleiding: bruggetje naar de centrale stelling van de tekst ('Ik heb het tijgerschijt aan dingen die moeten'). Eigenlijk is de centrale stelling eerder: 'ik heb een hekel aan spellingfascisme'.
    Wie houdt er geen rekening met..? Gisteren verscheen er -naar aloude traditie-...
    Midden: Na de centrale stelling beging het midden. Hier start hij het midden met een 'retorische vraag'. Daarna volgt een verwijzing naar datgene waarop hij reageert (net als bij een lezersbrief). Hierbij wordt kort achtergrondinformatie gegeven voor de lezer.
    In een tijd van... Midden: Na de verwijzing en de korte achtergrondinformatie volgt de eigenlijke argumentatie. Per alinea werk je best maar één argument uit. Je zet dit argument best in het begin van elke alinea. Gebruik niet telkens hetzelfde soort argument (voor de soorten argumenten: zie hierboven).

    Voorbeeld:

    alinea 5: In een tijd van digitale spellingcorrectors hebben we zulke taalbijlagen niet meer nodig... [oorzaak-gevolgrelatie]
    alinea 6: Het is gewoon onbeleefd om met taalfouten te lachen... [waarden en normen]
    alinea 7: Proffen als Kristien Hemmerechts betwisten zelfs de waarde van correcte spelling... [gezag]
    alinea 8: Studies bevestigen dat dyslectici een grotere groep uitmaken in onze samenleving... [onderzoek]
    Laten we dus gewoon... Er zijn misschien belangrijkere dingen... Slot: In het slot van een opinietekst lees je vaak een hoop of verwachting. De basisgedachte achter de stelling wordt nog eens herhaald ('Er zijn misschien...').